Bài học cờ vua

65 bài học ngắn trong 11 chương. Mỗi bài được chơi trên bàn cờ, từng bước một, giống hệt trong ứng dụng.

Cờ vua cơ bản

Các quân, nước đi và luật đặc biệt

  1. Bàn cờMỗi ô đều có tên: chữ cái của cột cộng với số của hàng, ví dụ e4.
  2. Xếp quânHậu đứng ở ô cùng màu với nó, vua đứng cạnh hậu — và Trắng luôn đi trước.
  3. TốtTốt đi thẳng về phía trước nhưng ăn quân theo đường chéo; ở nước đi đầu tiên, tốt có thể đi hai ô.
  4. XeXe đi theo đường thẳng, xa bao nhiêu cũng được, và rất thích cột mở.
  5. TượngTượng đi theo đường chéo và ở trên cùng một màu ô suốt cả ván.
  6. HậuHậu đi như xe và tượng gộp lại. Hậu đáng 9 điểm, nên hãy giữ nó an toàn.
  7. MãMã nhảy theo hình chữ L và là quân duy nhất có thể nhảy qua các quân khác.
  8. VuaVua mỗi lần đi một ô và không bao giờ được đi vào ô bị chiếu.
  9. Giá trị các quânTốt 1, mã 3, tượng 3, xe 5, hậu 9: hãy đếm trước khi đổi quân.
  10. ChiếuBa cách thoát chiếu: đi vua, chặn đường chiếu, hoặc ăn quân đang chiếu.
  11. Chiếu hếtChiếu hết là nước chiếu không còn đường thoát — và ván cờ kết thúc ngay.
  12. PatKhông còn nước đi hợp lệ nhưng không bị chiếu? Đó là pat: ván cờ hòa. Khi đang thắng, hãy chừa cho vua đối thủ một ô.
  13. Nhập thànhNhập thành sớm: vua nấp vào góc, còn xe ra trung tâm.
  14. Bắt tốt qua đườngBắt tốt qua đường chỉ được ngay sau khi tốt đối thủ đi hai ô và dừng cạnh tốt của bạn.
  15. Phong cấpTốt đi đến hàng cuối sẽ trở thành một quân mới — thường là hậu.

Giữ quân an toàn

Nhận ra quân không được bảo vệ và nước ăn quân cho không

  1. Quân không được bảo vệTrước mỗi nước đi, hãy tìm các quân không được bảo vệ — của bạn và của đối thủ.
  2. Bảo vệ quânKhi một quân bị tấn công: đi quân đó, bảo vệ nó, hoặc ăn quân đang tấn công.
  3. Đổi quân khôn ngoanChỉ ăn quân khi số điểm bạn được ít nhất bằng số điểm bạn phải trả lại.
  4. Nhận ra mối đe dọaSau mỗi nước đi của đối thủ, hãy tự hỏi: bây giờ nó tấn công gì?
  5. Quân bị mắc kẹtQuân không còn ô an toàn là quân bị mắc kẹt — hãy tấn công và lợi quân đó.

Bộ đồ nghề chiến thuật

Đòn chĩa đôi, đòn ghim, đòn xiên và tấn công mở

  1. Đòn chĩa đôiĐòn chĩa đôi tấn công hai quân bằng một nước; đối thủ chỉ cứu được một quân.
  2. Đòn ghimQuân bị ghim không thể đi mà không để lộ quân giá trị hơn phía sau.
  3. Đòn xiênĐòn xiên tấn công quân có giá trị cao trước tiên; khi nó tránh đi, hãy ăn quân phía sau.
  4. Tấn công mởĐi một quân ra khỏi đường, và quân phía sau bất ngờ tấn công.
  5. Loại bỏ quân bảo vệĂn quân bảo vệ, và quân nó từng bảo vệ sẽ không còn được bảo vệ.

Các mẫu chiếu hết

Tìm cách chiếu hết, ngăn bị chiếu hết

  1. Hậu chiếu hếtHậu đứng cạnh vua đối thủ có thể chiếu hết khi có một quân khác bảo vệ hậu.
  2. Bậc thang xeHai xe tự chiếu hết được: một xe canh một hàng, xe kia chiếu ở hàng kế tiếp.
  3. Chiếu hết hàng cuốiVua bị kẹt sau các tốt của chính mình ở hàng cuối có thể bị một xe chiếu hết. Hãy cho vua một ô thoát.
  4. Chiếu hết ngạt thởMã có thể chiếu hết vua bị chính các quân của nó vây kín.
  5. Chiếu hết sau hai nướcTrong bài chiếu hết sau 2 nước, hãy tìm nước đầu tiên buộc đối thủ phải đáp lại: một nước chiếu hoặc một mối đe dọa lớn.

Nguyên tắc khai cuộc

Trung tâm, phát triển quân và vua an toàn

  1. Kiểm soát trung tâmHãy tranh giành bốn ô trung tâm — quân ở đó với tới được nhiều ô nhất.
  2. Phát triển quânPhát triển mã và tượng trước khi đi cùng một quân hai lần.
  3. Nhập thành sớmNhập thành trong những nước đầu, trước khi trung tâm mở ra.
  4. Đừng đưa hậu ra trướcHãy đưa hậu ra muộn. Nếu không, các quân nhỏ hơn sẽ đuổi hậu và đối thủ được thêm thời gian.
  5. Bẫy khai cuộc cần tránhĐừng tham ăn tốt hay đẩy tốt biên khi vua và các quân vẫn còn ở ô ban đầu.

Lập kế hoạch

Có kế hoạch, đừng chỉ đi quân

  1. Chiếu, ăn quân, đe dọaTrước mỗi nước đi, hãy kiểm tra theo thứ tự này: các nước chiếu, các nước ăn, các mối đe dọa.
  2. Quân tích cựcĐặt mỗi quân ở nơi nó hoạt động tự do — một quân bị chôn chân thì gần như vô dụng.
  3. Cấu trúc tốtTốt thông là điểm mạnh; tốt chồng và tốt cô lập dễ thành mục tiêu.
  4. Tấn công vuaHãy tấn công ở nơi bạn có nhiều quân hơn số quân bảo vệ của đối thủ.
  5. Lập kế hoạchHơn quân thì đổi quân; kém quân thì giữ quân và tạo mối đe dọa.

Tàn cuộc thiết yếu

Biến lợi thế thành chiến thắng

  1. Vua tích cựcTrong tàn cuộc, hãy đưa vua vào trung tâm — vua trở thành một quân chiến đấu.
  2. Tốt thôngHãy đẩy tốt thông; quy tắc hình vuông cho bạn biết vua có đuổi kịp tốt không.
  3. Thế đối vuaKhi có thế đối vua, vua nào phải đi sẽ phải nhường đường.
  4. Tàn cuộc xeĐặt xe phía sau tốt thông và cô lập vua đối thủ.
  5. Tận dụng quân thừaHơn một quân? Hãy đổi quân, lợi tốt, rồi phong cấp để có hậu mới.

Các khai cuộc nổi tiếng

Làm quen với các khai cuộc mà các cao thủ hay chơi

  1. Khai cuộc ÝKhai cuộc Ý: e4, Nf3, Bc4. Chiếm trung tâm, phát triển nhanh và nhắm vào f7; sau đó nhập thành.
  2. Khai cuộc Tây Ban NhaKhai cuộc Tây Ban Nha: e4, Nf3, Bb5. Tượng gây sức ép lên mã đang canh e5; cứ từ từ nhập thành và phát triển quân.
  3. Hệ thống LondonHệ thống London: d4, Bf4, e3, Nf3, c3, Bd3. Tượng trước, tốt sau; lần nào cũng cùng một thế trận vững chắc.
  4. Gambit HậuGambit Hậu: d4, d5, c4. Trông như thí tốt nhưng tốt thường sẽ được gỡ lại; Trắng chiếm được trung tâm.
  5. Phòng thủ SiciliaPhòng thủ Sicilia: đáp lại e4 bằng c5. Đổi tốt c lấy tốt d của Trắng; cột c nửa mở và hai tốt trung tâm thuộc về bạn.

Chiến thuật: nâng cao

Những ý tưởng chiến thuật các cao thủ yêu thích

  1. Nước xen giữaĐừng ăn lại ngay! Trước tiên hãy tự hỏi: có nước xen giữa nào mạnh hơn không, như một nước chiếu hay một mối đe dọa?
  2. Dọn đườngNếu chính quân của bạn đang chắn đường, hãy đưa nó đi mà không mất thời gian, và chiếu nếu có thể.
  3. Chặn đườngNếu một quân bảo vệ quân khác theo một đường dài, hãy đặt một quân vào đường đó. Đôi khi đó lại chính là vua của đối thủ.
  4. Tia XHãy để ý các quân đứng nối nhau trên cùng một đường: khi quân phía trước rời đi, quân phía sau sẽ ra tay.
  5. Thí quânThí quân là một phép tính: chỉ bỏ ra một quân khi bạn thấy chiếu hết hoặc nhiều hơn thế để đổi lại.

Các thế chiếu hết: nâng cao

Học các thế chiếu hết nổi tiếng

  1. Chiếu hết AnastasiaVua ở mép bàn cờ, cạnh tốt của chính nó: đưa mã đến e7, rồi chiếu hết bằng xe hoặc hậu trên cột h.
  2. Chiếu hết kiểu Ả RậpVua ở góc: mã ở f6, xe ở h7. Mã bảo vệ xe và canh g8.
  3. Chiếu hết OperaMột cột mở và một tượng nhìn tới cuối cột đó: xe đi đến hàng cuối và tượng bảo vệ nó.
  4. Chiếu hết BodenVua ở c8, có chính quân của nó bên cạnh: hãy tìm hai tượng, một quân canh b8, quân kia chiếu từ a6.
  5. Chiếu hết móc câuXe cạnh vua, mã bảo vệ xe, tốt bảo vệ mã: không mắt xích nào của sợi xích bị ăn được.

Tàn cuộc: nâng cao

Bí quyết tàn cuộc của các kiện tướng

  1. Thế đối vua và thế buộc phải điKhi hai vua đối mặt nhau, bên đến lượt đi phải nhường đường: hãy giành thế đối vua, rồi đi vòng.
  2. Tàn cuộc hậuTrong tàn cuộc hậu, hãy xem các nước chiếu trước: lợi quân đứng sau vua, hoặc đổi quân để vào một tàn cuộc tốt thắng.
  3. Tượng tốt, tượng xấuĐặt tốt ở ô khác màu với tượng của bạn. Nếu tốt của đối thủ đứng ở ô cùng màu với tượng của họ, tượng đó là tượng xấu.
  4. Tàn cuộc mãMã đi từng bước ngắn, nên đến quá muộn để cản một tốt thông ở xa. Khi hai bên đổi mã, hãy nghĩ đến tàn cuộc tốt.
  5. Phòng thủ tàn cuộc xePhilidor: vua đứng trước tốt, xe ở hàng 3; khi tốt đến hàng 3, xe đi thật xa và chiếu từ phía sau.

Lỗi sai đầu tiên của bạn đang chờ. Huấn luyện viên cũng vậy.

Tải ChessAI4U trên Google Play và chơi ván đầu tiên ngay hôm nay.